Sürü Yönetimi
Tek cümle yazın ya da klavyedeki mikrofonla söyleyin. Program ilgili formu doldurur; siz kontrol edip kaydedersiniz.
İnek başı süt · son 60 gün
Sağmal ineklerin SGS dağılımı
Excel’den yapıştır
Excel’de sütunları şu sırayla hazırlayın, satırları kopyalayıp buraya yapıştırın. Boş bırakılan sütunlar sorun değildir. Aynı küpe numarası varsa o hayvanın bilgileri güncellenir.
Küpe · Durum (sağmal / kuru / düve / buzağı) · Canlı ağırlık · Süt kg · Son doğum tarihi · Tohumlama tarihi · Doğum sayısı · KS · Adı · Anne küpe no · Baba (boğa)
Dişi hayvanlar
Hayvana dokunun: üreme bilgileri ve kayıtları açılır.
Son üreme kayıtları
Tank sütü kaydı
Yapay zeka yorumu
Süt grafiği
Tank sütü yağ ve protein
Laktasyon eğrisi
SGS (sağmal gün sayısı) dağılımı
İnek başı süt, tank sütünden tahmin edilir.
Son kayıtlar
Aylık özet
Excel’den süt kayıtlarını aktar
Excel dosyasını seçin; program sütunları kendisi bulur.
veya Excel’den kopyalayıp yapıştırın
Bu sistemler nasıl kullanılır? (kısa rehber)
- Sensör hayvanı 24 saat izler. Boyunluk, ayak pedometresi veya kulak sensörü hareketi ve gevişi ölçer; sağım sistemi varsa sütü ölçer.
- Cihazın kendi uygulaması size anlık haber verir. “12 numara kızgınlıkta, en uygun tohumlama 6–18 saat sonra” veya “34 numaranın gevişi düştü” gibi bildirimler telefonunuza gelir. Bu uyarılara cihazın uygulamasından bakarsınız.
- Tohumlama, gebelik ve doğumu tek yerde girin. Cihaz uygulaması bu bilgileri kızgınlık tahminini düzeltmek için kullandığı için girişi orada yapın. Raporu aktardığınızda bu kayıtlar buraya da gelir; iki kez yazmanıza gerek kalmaz.
- Haftada bir (isterseniz her gün) raporu aktarın. Cihaz programından “günlük/hayvan raporu”nu Excel veya CSV olarak indirip burada “Dosya seç” deyin.
- Bu program veriyi şunlar için kullanır: sürünün geviş ortalamasıyla rasyonun lif yeterliliğini kontrol eder, inek bazında süt geliyorsa rasyonu gerçek süte göre hesaplar, ağırlıkları günceller, üreme göstergelerini ve hayvan geçmişini tutar.
- Bu programda kalanlar: rasyon, yem ve maliyet, tank sütü ve analiz, aşı programı, tedavi ve arınma süreleri.
Cihaz verisini aktar
Pedometre, boyunluk, kulak sensörü, rumen bolusu veya sağım sisteminden indirdiğiniz günlük raporu (Excel veya CSV) buraya yükleyin. Yaygın sistemlerin (Afimilk, Allflex/SCR, DeLaval, GEA, Lely, Nedap, BouMatic, CowManager, smaXtec ve benzerleri) rapor sütunları Türkçe, İngilizce, Almanca, Hollandaca ve İspanyolca adlarından tanınır. Hayvanlar küpe numarasıyla veya “Cihaz / sistem no” ile eşleştirilir.
veya tabloyu kopyalayıp yapıştırın
Anlık uyarılar
Sağmal grubun ortalama geviş süresi
Jersey ineklerde günlük geviş genelde 450–550 dakikadır. Sürü ortalamasındaki düşüş çoğu zaman rasyonda lif eksikliği, ani rasyon değişikliği, sıcak stres veya bozuk silajla ilgilidir.
Hayvan başına son veriler
Dosya biçimleri
Arınma süresindeki hayvanlar
Hayvanlar
Hayvana dokunun: tedavi, aşı ve tartım kayıtları açılır.
🛡️ Koruyucu hekimlik
Aşılar, iç-dış parazit uygulamaları ve düzenli koruyucu işlemler (ör. tırnak kesimi) burada takip edilir.
Durum
Program
Son 12 ay hastalıklar
Son sağlık kayıtları
Ayarlar · sağım saatleri
Arınma süresi “sağım” olarak girilen tedavilerde kalan sağım sayısı bu saatlere göre hesaplanır.
Hangi grup için rasyon hazırlıyoruz?
Grubu seçin. Rasyon, o gruptaki bütün hayvanların ortalamasına göre hesaplanır.
Bir hayvanın günlük ihtiyacı
Yemler ve fiyatlar
Elinizdeki yemleri bir kez işaretleyin; bütün gruplar bu yemleri kullanır. “En az / en çok” miktarları gruba özeldir (bir hayvana günlük, yemin kendi hâliyle kg); üstten grubu değiştirerek ayarlayabilirsiniz.
Bu değerler ne demek?
- Kuru madde (KM) %
- Yemin susuz kısmı. Programdaki diğer bütün değerler bu susuz kısım üzerinden yazılır. Çuvaldaki etiket “yemin kendi hâline” göre olduğu için sayılar biraz farklı görünür.
- NEL
- Yemin ineğe verdiği enerji (süt yapma gücü). Ne kadar yüksekse yem o kadar “güçlüdür”.
- Ham protein (HP)
- Yemdeki toplam protein.
- By-pass oranı (% HP)
- Ham proteinin yüzde kaçının işkembede yıkılmadan bağırsağa geçtiği. Çok süt veren inekte süt proteinini bu belirler. Korunmuş soya ve mısır gluten unu yüksektir.
- RDP / RUP
- RDP: işkembede yıkılan protein (mikropların besini). RUP: yıkılmadan geçen by-pass protein. RDP = ham protein × (100 − by-pass oranı) ÷ 100; RUP = ham protein × by-pass oranı ÷ 100. Yemler’de her yemin altında hesaplanmış olarak görünür.
- By-pass sindirimi
- Bağırsağa geçen bu proteinin ne kadarının gerçekten emildiği.
- NDF
- Yemdeki lif. İşkembenin çalışması ve süt yağı için gerekir; fazlası ineği doyurup az yemesine yol açar.
- Lif sindirimi (NDFd 30 saat)
- Lifin ne kadarının sindirildiği. Laboratuvarlar “NDFd 30 sa” diye yazar. Erken biçilmiş ot ve iyi silajda yüksektir. Yüksekse inek daha çok yer ve daha çok enerji alır.
- ADF
- Lifin en zor sindirilen kısmı. Yüksekse yem kalitesi düşüktür.
- Nişastanın işkembede yıkılan kısmı
- Nişastanın ne kadarının işkembede hızla yıkıldığı. Arpa ve buğdayda çok yüksektir (%85–90), kırma mısırda düşüktür (%60). Flake yapmak bu oranı artırır. Bu oran yüksek yemler fazla verilirse işkembe ekşir ve süt yağı düşer.
- Nişasta ve nişasta sindirimi
- Tahıllardaki hızlı enerji kaynağı ve ne kadarının sindirildiği. İnce kırma ve iyi ezilmiş silaj tanesi daha iyi sindirilir. Fazla nişasta işkembeyi ekşitir (asidoz).
- Ca, P, Mg, K, Na
- Kalsiyum, fosfor, magnezyum, potasyum ve sodyum (tuz) mineralleri.
- peNDF katsayısı
- Lifin ne kadarının “çiğnenen, geviş getirten” lif olduğu. Saman 1,0, kuru ot yaklaşık 0,9, silaj 0,8, öğütülmüş kesif yemler 0,2–0,5’tir.
- Klor, kükürt ve DCAD
- Katyon-anyon dengesi. Sağmal inekte yüksek (+25 ve üstü) olması iyidir. Doğuma yakın kuru inekte düşük olması süt hummasını önler; bunun için anyonik tuz kullanılır.
Laboratuvar analiziniz varsa değerleri “Değerler” düğmesiyle girin. Lif ve nişasta sindirimini değiştirdiğinizde program yemin enerjisini kendisi düzeltir.
Yeni yem ekle
Yem analiziniz varsa değerleri oradan yazın. Yoksa yemin adını yazıp “Yapay zekadan değer iste” deyin; sonra kontrol edip kaydedin. Değerler kuru madde (susuz kısım) üzerindendir.
Bir hayvana günlük verilecek yemler
Miktarı korumak için kilide dokunun.
İhtiyaç ve rasyon
Karma (yemleme) listesi
Dikkat edilecekler
Rasyonu kaydet
Yapay zeka danışman
Rasyonu sizinle birlikte kurar, eksik bilgiyi tek tek sorar. Yaptığı her değişikliği gösterir; beğenmezseniz tek tuşla geri alırsınız. Hastalık ve ilaç konularında veteriner hekiminize danışın.
Danışmanın bildiği besleme konuları
NRC 2001 ve NASEM 2021 besin ihtiyaçları · by-pass ve işkembe proteini · lizin ve metiyonin · lif ve nişasta sindirilebilirliği · arpa, mısır ve flake farkı · fiziksel etkili lif ve partikül boyu · gizli asidoz belirtileri · geçiş dönemi, ketozis ve süt humması (Jersey yatkınlığı) · anyonik tuz ve idrar pH’sı · kondisyon skoru (KS) · sıcak stres · su ihtiyacı · silaj kalitesi ve mikotoksin · süt üre azotu (MUN) · süt yağı/protein oranı · yemleme yönetimi · düve büyüme hedefleri · buzağı besleme · pratik yem sınırları